Bîra welatekî
Di Çileya 1921ê de, di avên sar ên Deryaya Reş de panzdeh kes winda bûn. Ji wan lîsteyek nav, çend name û bêdengiyeke dirêj ma. Ew bêdengî li van axan bû kevneşopî: navên windabûyan nehatin gotin, carinan gorên wan nehatin zanîn, dosyayên wan hatin girtin, fail li pişt demborînê veşartî man.
Lê bîr ji arşîvên desthilatê serhişktir e. Di 1969an de wêneyê xortekî ku li Taksîmê bi kêrê hatibû lêdan sibeha din li ser rûpela yekem a rojnameyê bû. Di 1972an de dîwarên xaniyekî gund li Kizilderê, sê sêdare li Ulucanlarê, nameyeke dawî ji bavekî re… Di 1977an de pankartên li Kazancı Yokuşuyê ketin erdê; di 1978an de li Beyazıt, Bahçelievler û Mereşê jiyan nîvco man. Di 1980î de kolanên Çorumê, paşê tarîtiya 12ê Îlonê: binçavkirin, îşkence, îdam, pirtûkên şewitandî. Di 1993an de dûman ji pencereya otêlekê li Sêwasê bilind bû. Di 2015an de li Pirsûsê çenteyên tije pêlîstok, li ber Gara Enqereyê dem di saet 10.04an de sekinî.
Her yek ji wan jiyanek bû. Her yekî dayikek, evîndarek, pirtûkek, stranek hebû. Ev arşîv ji bo wan ne tenê bi mirina wan, lê bi jiyana wan bibîr bîne heye: çawa beşdarî têkoşînê bûn, çi diparastin, çi nivîsîn, kê hez dikirin.
Bîr ne milk e. Wêneyekî zer bûyî di kişkeka malbatê de, belavokeke jibîrkirî di odeya sendîkayê de, hevokeke tenê di bîra kalekî de — hemû beşek ji vê mîrata hevpar in. Em van perçeyan wekî hevparekê ku ne milkê kesî ye, her kes dikare beşdar bibe û her tim çavkaniya xwe nîşan dide, bi hev re tînin.
Çima hevpar?
Ji ber ku tu sazî, partî an vegotineke tenê nikare vê bîrê hilgire. Kevneşopî, rêxistin û zimanên cuda şopa heman êşê û heman hêviyê hildigirin. Arşîv bi çar zimanan — Tirkî, Kurdî, Îngilîzî û Almanî — tê weşandin, ji ber ku ev bîr di sirgûnê, koçê û diyasporayê de jî dijî.
Prensîbên me
- Bê çavkanî agahî tune. Belge an şahidiya li pişt her hevokê xuya ye.
- Nakokî nayên jêbirin. Dema çavkanî cuda dibêjin, li kêleka hev tên nîşandan.
- Malbat pêşîn in. Bê şêwirîna xizman qeyd nayê vekirin; îtiraz di nav 15 rojan de tên bersivandin.
- Destûra qonaxî. Her belge li gorî asta ku xwediyê wê hilbijartiye tê parvekirin.
- Sêwirandina li dijî çavdêriyê. Bê şopîner, tîpên li ser servera me, nexşeya bê xizmetên derve.
- Vekirî û zêdekirinbar. Lîsansa vekirî, serverên neynikê û pakêtên offline.
Rêbaz û astên pêbaweriyê
| Ast | Wate | Mînak |
|---|---|---|
| A | Bi belgeya seretayî hatiye piştrastkirin | Biryara dadgehê, qeyda nifûsê |
| B | Di çend çavkaniyên serbixwe de heman | Du rojname û bîranînek |
| C | Li ser çavkaniyeke tenê | Şahidiyek an nûçeyek |
| D | Çavkanî nakok in | Du qeydên cuda yên roja jidayikbûnê |
Ast ji aliyê du dilxwazan ve serbixwe tên pêşniyarkirin û ji aliyê desteya edîtoriyê ve tên pejirandin.
Desteyan
- Desteya edîtoriyê: rastbûna naverokê û pejirandina astan.
- Desteya malbat û şahidan: gotina xizman, îtiraz û daxwazên rakirinê.
- Desteya teknîkî: binesazî, ewlehî, paşkeftin û neynik.
- Desteya wergerê: hevgirtina di çar zimanan de û ferhenga têgehan.
Nepenî û daneyên kesane
Agahiyên têkiliyê yên beşdaran tenê ji bo bersivdanê tên bikaranîn û nayên weşandin. Agahiyên cihê ji wêneyan tên rakirin. Daneyên kesane li gorî Qanûna Parastina Daneyên Kesane (KVKK) tên pêvajokirin.
Daxwaza rakirin û îtirazê
Her kesê ku dixwaze qeydek were rastkirin an rakirin, dikare forma li rûpela Beşdar bibe bi kar bîne. Daxwazên malbatan di nav 15 rojan de tên bersivandin.
Lîsans
Nivîsên projeyê bi lîsansa CC BY-NC-SA 4.0 tên parvekirin. Mafên belge û wêneyan aîdî xwediyên wan in.
Bi beşdariya
Ev demo bi beşdariya SAV – Weqfa Lêkolînên Civakî û Federasyona Şoreşgerên 78an hate amadekirin. Arşîv bi her dilxwaz, malbat û şahidê ku beşdar dibe re mezin dibe.

